सम्पादकीय
वर्ष६ अंक-१, २०६८ वैशाख ज्योतिर्वैज्ञानिकहरु जन्म समयलाई बढी महत्व दिन्छन् । जन्म समय सही छ भने भविष्यवाणी सही हुन्छ अन्यथा नहुन पनि सक्छ भनी यत्रतत्र र्सवत्र भनि हिँड्दछन् । भविष्यवाणी मिल्नु कसैकसैले इष्ट सिद्धि हो पनि भन्ने गर्दछन भने कसै कसैले यो विशुद्ध गणितीय हिसाव हो । यसमा कुनै दैविक आर्शिवाद या चमत्कारको जस्त पर्दैन भन्ने गर्दछन् । तर ज्योतिर्विज्ञानमा भएको दर्ुइ प्रकारको गणना पद्धतिले वर्तमान समयमा ठूलै समस्या खडा हुन गएको छ । पाश्चात्य ज्योतिषीहरुले प्रयोग गर्ने सायन पद्धति र भारत, नेपालमा प्रयोग गरिने निरायण पद्धति । यी दुबैको अन्तर २४ दिन पुगिसकेको छ । आकाशमा ग्रह सायन अवस्थामा रहन्छ । यो चलायमान पद्धति हो । अयनलाई स्थिर मानेर चिना बनाउने, राशि बताउने र भविष्यवाणी गर्ने गरिन्छ । तर त्यो अयनांशको मान पनि सिद्धान्तकार पिच्छे फरक-फरक हुनाले गणनामा भिन्नता आउन जान्छ । नेपालको आफ्नो सरकारर्ीतर्फबाट कुनै विशेष अयनांशलाई प्रयोगमा ल्याइएको नभए तापनि भारत सरकारको पंचाङ्ग सुधार समितिले तयार पारेको लाहिडी अयनांश प्रायः पर्ूर्वीय ज्योतिषीहरुले प्रयोगमा लाएका छन् । त्यस्तैगरी पाश्च...